Wspomnienia Jagiellończyka

"Wspomnienia Jagiellończyka. Prof. Stanisław Portalski
w rozmowie z Leszkiem Skierskim"
Kilka lat temu płocki dziennikarz Leszek Skierski spotkał na swojej drodze niezwykła postać profesora Stanisława Portalskiego. Okazją do tego spotkania stała się setna rocznica powstania Liceum Ogólnokształcące im.Władysława Jagiełły w Płocku, w obchodach której brał udział prof. Portalski. Postać profesora tak dalece zafascynowała Skierskiego, że po dwóch spotkaniach na antenie radiowej postanowił uwiecznić rozmowy ze Stanisławem Portalskim na papierze. Długie godziny rozmów przerodziły się w  książkę-wywiad pt "Wspomnienia Jagiellończyka. Prof. Stanisław Portalski w rozmowie z Leszkiem   Skierskim".
Książka ma charakter bardzo linearny i jest ciągłym zapisem wspomnień Profesora. Widać, że autor nie miał zamiaru "eksperymentować" ze wspomnieniami swojego rozmówcy, a wolał zachować oryginalną prosta, ale wymowna formę. Jest to przede wszystkim udana próba uwiecznienia wspomnień zasłużonego dla Polonii człowieka, a także sposób na uchwycenie przeszłości i wspomnień, które nie uwiecznione na papierze mogą odejść w niepamięć..
"Wspomnienia..." zostały wzbogacone miedzy innymi o posłowie napisane przez śp b. Prezydenta RP Ryszarda Kaczorowskiego oraz licznych działaczy polonijnych. Niewątpliwym atutem jest także tłumaczenie na język angielski dokonane przez Piotra Kalinowskiego.

Profesor Stanisław Portalski urodził się we wsi Stara Biała pod Płockiem w roku 1920 roku i pochodził z rodziny, której dzieje sięgają wieku XVI. Jako nastolatek uczył się w gimnazjum im W. Jagiełły, a następnie kontynuował naukę w bliźniaczym  liceum, które to ukończył z wyróżnieniem w roku 1939. W chwili wybuchu wojny brał udział w obronie Grodna przed Sowietami, gdzie po schwytaniu przez Litwinów był więziony w tamtejszych obozach. Po zajęciu Litwy przez ZSRR został wywieziony do sowieckich obozów na półwyspie Kola. Kres więziennym losom Stanisława Portalskiego tak ja i wielu innym więźniom położył tzw. układ Sikorski-Majski. Portalski został zwolniony i we wrześniu 1941 wstąpił do nowo powstałej armii gen.Władysława Andersa., z która przez Persję, Indie, Poludniowa Afrykę dostał się do Wielkiej Brytanii. Pobyt na Wyspach otworzył w życiu Portalskiego kolejny fascynujący etap. Ciągle trwała wojna więc po służbie w 307 Dywizjonie Myśliwców Nocnych i ukończeniu  Szkoły Radia i Radaru uczył polska młodzież   technik radiowych..Następnie skończył z jak najlepszym wynikiem angielską Szkołę Oficerskiej Łączności.
Z chwila nastania pokoju St.Portalski pozostał na wyspach i kontynuował naukę na Wydziale Chemii Uniwersytetu Londyńskiego i Inżynierię Chemiczną na Polish University College. W latach pięćdziesiątych  już jako inżynier Portalski został asystentem na Polskim Uniwersytecie na Obczyźnie, a po jego likwidacji zdobył asystenturę w londyńskiej Politechnice Battersea, gdzie również się doktoryzował i gdzie otrzymał tytuł głównego wykładowcy. Następnie przez dwadzieścia lat pracował jako wykładowca na University of Surrey.W latach 1987-1999 pełnil funkcje redaktora naczelnego Rocznika Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie, a potem sekretarza generalnego. Kiedy w roku 2003 zmarł prezes PTNO,  a zarazem ostatni premier Rządu RP na Uchodźstwie Edward Szczepanik-objął zaszczytna funkcje szefa PTNO, którą pełnil do chwili śmierci w roku 20011.

Mariusz Bilecki

Autor- Leszek Skierski

Tytuł- Wspomnienia Jagiellończyka- Prof. Stanisław Portalski w rozmowie z Leszkiem Skierskim

Wydawnictwo-  Stowarzyszenie Jagiellończyków 2006

wersja angielska -Piotr Kalinowski

Usłyszeć Amerykę (Discovering America- a Pole's perspective)-recenzja

         Niepisaną regułą jest, że na blogu Książki Moja Miłość recenzujemy publikacje ogólnie dostępne czyli takie, które możemy nabyć w najbliższej księgarni, czy wypożyczyć w miejscowej bibliotece. Dziś postanowiłem zejść z utartego szlaku i napisać o książce, a właściwie książeczce, która jest już raczej niedostępna. Myślę o króciutkim zbiorze felietonów (108 stron) pt "Usłyszeć Amerykę'' pióra płockiego dziennikarza Leszka Skierskiego. Felietonów jest 24 (po jednym na każdy tydzień pobytu autora w Nowym Świecie). Były one publikowane w roku 2008 na łamach nieistniejącego już Życia Płocka, lokalnego dodatku do Życia Warszawy, a wydanie książkowe ukazało się w roku 2010.

Leszek Skierski odbył podróż wzdłuż Wschodniego Wybrzeża (East Coast) Stanów Zjednoczonych od Nowego Jorku po Miami; nie są to więc całe Stany, ale ich bardzo ważna i reprezentatywna część. Na tyle reprezentatywna , że pozwala ukazać Amerykę w całej jej różnorodności i złożoności, a materiału i doznań wystarczyłoby pewnie na powieść drogi albo rozprawę naukową. Autor poprzestał na krótkiej i lapidarnej formie, która świetnie oddaje błyskotliwą myśl i doskonały humor obserwatora. Bo też świetnym obserwatorem Skierski jest. Dziennikarski pazur i przenikliwość umysłu pozwalają mu na krótkie acz trafne analizy. Swoją uwagę skupił zwłaszcza na starej amerykańskiej Polonii, na którą patrzy z wielkim zaciekawieniem. Nie ma tu wprawdzie głębokiej analizy stosunków wewnątrz polonijnych, czy tych traktujących problemach globalnych. Leszek Skierski uporczywie wraca myślami do rodzinnego Płocka i Radziwia, ukochanego Teatru płockiego i codziennych spraw lokalnych widzianych z oddalenia, boowiem te miejsca są jego odnośnikami i to one go ukształtowały.

Pierwsza myśl jak mi przyszła do głowy po przeczytaniu "Usłyszeć Amerykę" to niedopowiedzenie. Skierski ogranicza się do niezbędnych słów, które jednak okazują się nadzwyczaj wymowne i całkowicie wystarczające. Myśl, impresja, rodzinna retrospekcja- wszystko to składa się na ciekawy obraz Ameryki i Polski roku 2008, a także stanowi ciekawą lekturę. Pewną ciekawostką jest to, że książką jest dwujęzyczna, tj. każdy felieton został przetłumaczony na angielski. Można przećwiczyć znajomość języka. Autorką przekładu jest Monika Fronczak (współpraca: Murdo MacLeod).

Leszek Skierski – dziennikarz, prezes i założyciel Płockiego Koła Oddziału Warszawskiego Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich. Autor książki biograficznej Wspomnienia Jagiellończyka (2007) o prof. Stanisławie Portalskim – polskim emigrancie, wybitnym profesorze Polskiego Uniwersytetu na Obczyźnie w Londynie, zbioru felietonów Usłyszeć Amerykę (2008) oraz przygotowywanej do druku książki Gdyby nie Anna Frank…o płockiej poetce Wandzie Gołębiewskiej; współautor opracowania faktograficznego 190 lat Teatru Płockiego (2002). Autor licznych artykułów dotyczących historii lokalnych mediów oraz problemów społeczno-politycznych regionu. Przez wiele lat zajmował się publicystyką społeczno-polityczną w Katolickim Radiu Płock i Telewizji Płock, w której przez dwa lata był redaktorem naczelnym Programu Lokalnego. Autor licznych wywiadów i felietonów, publikowanych w „Życiu Płocka” ( lokalne wyd. „Życia Warszawy”) i „Płockiej Setce”.
Prywatnie – zapalony podróżnik. Nie potrafi usiedzieć długo w jednym miejscu, stąd częste wyjazdy. Wychodzi z założenia, że nie ma na świecie miejsca lepszego do życia, niż rodzinny Płock.

PS Szczególne podziękowania dla Leszka
Mariusz Bilecki

Autor- Leszek Skierski 
Tytuł- Usłyszeć Amerykę ( Discovering America- a Pole's perspective)
Wydawnictwo- ZNAJ Stowarzyszenie Autorów Polskich - Oddział w Płocku 
rok wydania-2010
liczba stron-108
ISSN 1899-8976
tłumaczenie na angielski- Monika Fronczak